Ақпарат
- Орналасуы
- Жамбыл облысы, Талас ауданы
- Кезеңі
- 2500000 б.з.д. – 200000 б.з.д.
- Санаты
- Республикалық маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері
- Түрі
- Тұрақ
- Түрі
- Археология ескерткіштері
Дереккөздер
- Қазақстанның тарихи-мәдени орындары мен жалпы зиярат ету орындарының альбомы. – Астана: ҚазМҒЗИ, 2018. – 496 бет.
Сипаттама
1968 жылы құмтастар, доломиттер, алевролиттер төселген жазық биіктікте орналасқан Танирқазған тұрағы Қ.А. Алпысбаевтың жетекшілігіндегі археологиялық отрядпен табылған.
Тәңірқазған домустьер дейінгі кезеңге жатады, ал мамандар олардың құралдарын төрт топқа бөледі: екі жақты және бір жақты кесу құралдары, архаикалық массивтік отщептер, ірі бұлтықтар мен нуклеустар.
2000 жылы тұрақты Қ.М. Байпақов жетекшіліндегі А.Х. Марғұлан атындағы Археология институтының мамандары қайта зерттеді. Тұрақта қару-жарақтың таралуы нақты шектелген, белгілі бір шекарадан тыс өңделген шақпақ тастар сирек кездеседі. Тұрақтың ауданы 1 шаршы км. аспайды. Сұр саздақтардың қуаты аз жоғарғы қабатында көптеген жәдігерлер анықталды.
Тәңірқазған тұрағының тұрғындары шикізат материалы ретінде қара және қою сұр кремний көміртегі қабатын пайдаланды. Типологиялық тұрғыдан тастан жасалған бұйымдар Еуразия мен Африканың ежелгі ескерткіштері мен Олдувай мәдениетінің құралдарына ұқсас келеді.
Өкінішке орай, Қазақстанның Палеолиті әлі де аз зерттелген, Тәңірқазған тұрағы сияқты жалғыз ескерткіштер Қазақстан аумағындағы ең көне палеолит қауымдастықтарының өмірі мен тұрмысымен толыққанды танысуға мүмкіндік бермейді. Тәңірқазған тұрағы Қазақстан аумағындағы ең көне тұрақтардың қатарына жатады.